1
استادیار گروه مدیریت رسانه، دانشکده ارتباطات و رسانه، دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران
2
مدرس و دانش آموخته دکتری اقتصادی توسعه ، واحدگرمسار، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران
چکیده
رسانه در جهان معاصر تنها وسیلهای برای انتقال پیام نیست، بلکه نهادی اثرگذار در شکلدهی به نگرشها، ارزشها، الگوهای رفتاری و مناسبات اجتماعی به شمار میآید. در جامعهای مانند ایران که دارای پیشینهای غنی از آموزههای دینی و فرهنگی است، رسانه میتواند نقش مهمی در تقویت همبستگی اجتماعی و ترویج سبک زندگی اسلامی-ایرانی ایفا کند. همبستگی اجتماعی به معنای پیوند، اعتماد، مشارکت و احساس تعلق میان افراد جامعه، از عوامل بنیادین پایداری و توسعه اجتماعی محسوب میشود. از سوی دیگر، سبک زندگی اسلامی-ایرانی بر مؤلفههایی همچون خانوادهمحوری، قناعت، اخلاقمداری، مسئولیتپذیری، سادهزیستی و توجه به کرامت انسانی تأکید دارد. با گسترش رسانههای نوین و شبکههای اجتماعی، فرصتها و تهدیدهای تازهای در این حوزه پدید آمده است؛ بهگونهای که از یک سو امکان ترویج ارزشهای اصیل و ایجاد پیوندهای اجتماعی فراهم شده و از سوی دیگر، امکان نفوذ الگوهای مصرفگرایانه، فردگرایانه و گسستآفرین افزایش یافته است. این مقاله با رویکردی تحلیلی-توصیفی، به بررسی نقش رسانه در تقویت همبستگی اجتماعی و ترویج سبک زندگی اسلامی-ایرانی میپردازد و نشان میدهد که رسانه در صورت بهرهگیری هوشمندانه، میتواند به ابزاری مؤثر در بازتولید هویت جمعی، افزایش سرمایه اجتماعی و نهادینهسازی ارزشهای فرهنگی بومی تبدیل شود.
