دانشآموخته کارشناسی ارشد روابط بینالملل دانشگاه آزاد اسلامی واحد زنجان، زنجان، ایران
چکیده
این مقاله به تحلیل عناصر و نشانگان هویتی در منظومه سیاسی جمهوری اسلامی ایران میپردازد. نظام جمهوری اسلامی بر مبنای اصول ارزشی و ایدئولوژیک خاصی استوار است که هر یک نقش مهمی در شکلگیری هویت ملی، انقلابی، دینی، منطقهای و بینالمللی ایفا میکنند. نشانگان هویتی شامل بیگانههراسی و غربستیزی، حمایت از مستضعفین و مقاومت در مقابل سلطهگری، اسلام سیاسی شیعی، استقلالطلبی، تکلیفگرایی، جهان سومگرایی، قاعده نفی سبیل و اصل دعوت است که در تکوین سیاست خارجی ایران نقش کلیدی دارند. این عناصر نشان میدهند که هویت نظام، نه صرفاً مبتنی بر مبانی ملی، بلکه بر اصول دینی، ایدئولوژیک و انقلابی استوار است و پیوند عمیقی با آرمانهای عدالتخواهانه و ضد استعماری دارد. تأکید بر این نشانگان موجب شده است که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، همزمان هم در مسیر حفظ استقلال و حاکمیت ملی مانده و هم در پی گسترش ارزشهای دینی و انقلابی در سطح جهانی باشد. بنابراین، عناصر هویتی در منظومه سیاست خارجی، نه تنها در تأمین هویت داخلی بلکه در برخوردهای بینالمللی و روابط منطقهای این نظام تأثیرگذار هستند و نقش تعیینکنندهای در ساختار و روندهای سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایفا کردهاند
