scientific journal Political Sociology of the Islamic Revolution

Points of Convergence and Divergence among Iraqi Political Groups and Parties Regarding Iran

Document Type : Original Article

Authors

ali shiyari 1
IBRAHIM ABDULHAQ A ABDULSATAR 2

1 University of Tabriz, Department of Political Science, Faculty of Law and Social Sciences

2 Faculty of Law and Social Sciences, University of Tabriz

Abstract
The relationship between Iran and Iraq, due to geographical proximity, historical and cultural commonalities, and their security and political significance, is considered one of the most complex bilateral relations in the Middle East. This study aims to examine the points of convergence and divergence among Iraqi political groups and parties regarding Iran and to analyze their impact on Iraq's foreign policy and regional security. The research analyzes the active Shiite, Sunni, and Kurdish currents in Iraq, their political alliances, and internal competitions, while exploring the role of religious, ideological, ethnic, and economic considerations in shaping Iraq’s foreign policy behavior. The findings indicate that Shiite groups, including the Fatah Alliance, the State of Law Coalition, and the Popular Mobilization Forces, share the strongest religious, security, and historical affinities with Iran and play a key role in political alignment and regional opportunity-building. In contrast, Sunni and Kurdish groups, despite shared interests such as counterterrorism and economic cooperation, remain cautious regarding Iran’s influence and maintain specific interactions with Arab countries, Turkey, and the United States, complicating Iraq’s foreign policy. Comparative analysis shows that internal alliances and conflicts both create opportunities for cooperation and impose limitations on foreign policy. The study concludes that a precise understanding of Iraq’s political composition, alliances, and internal conflicts is essential for Iran and can play a critical role in border security management, threat mitigation, and the exploitation of regional opportunities.

Keywords

Iran
Iraq
political groups
Shiite parties
Sunni parties
Kurdish parties
ابوالحسن شیرازی، حبیب‌الله، و طارمی، کامران(۱۳۸۴). نقش گروه‌های معارض در روابط ایران و عراق. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
برزگر، کیهان(۱۳۸۶). سیاست خارجی ایران در عراق جدید. تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک.
برزگر، کیهان(۱۳۸۷). ایران، عراق جدید و نظام سیاسی-امنیتی خلیج فارس. تهران: انتشارات شادان.
بهمنی، محمد(۱۳۸۷). شیعیان عراق از انزوا تا حاکمیت: مجموعه مقالات عراق نوین و تحولات خاورمیانه. تهران: موسسه اندیشه‌سازان نور.
تیشه‌یار، ماندانا و ظهیرنژاد، مهناز(۱۳۸۴). سیاست خارجی عراق: بررسی نقش جغرافیای سیاسی عراق در روابط با همسایگان. تهران: انتشارات مولفین.
جویس ویلی(۱۳۶۳). نهضت اسلامی شیعیان عراق. تهران: موسسه اطلاعات.
حق‌پناه، جعفر(۱۳۸۲). شیعیان و آینده عراق. بولتن پژوهشکده مطالعات راهبردی.
حق‌پناه، جعفر(۱۳۸۴). امکان‌سنجی ائتلاف شیعیان و کردها در عراق پس از انتخابات ۳۰ ژانویه. گزارش پژوهشی شماره ۳.
حق‌پناه، جعفر(۱۳۸۴). بررسی آرایش نیروهای سیاسی در عراق پس از برگزاری دومین انتخابات پارلمانی. بولتن پژوهشکده مطالعات راهبردی.
حکیم، حسن(۱۳۸۱). وضعیت گروه‌های سیاسی عراق. گزارش‌های علوم سیاسی، 5(18).
الخلیل، سمیر(۱۳۷۰). جمهوری وحشت (ترجمه احمد تدین). تهران: نشر طرح نو.
درویشی، فرهاد و پرتو، فتح‌الله(۱۳۹۰). عراق جدید و استراتژی سیاسی-امنیتی ایران. سایت ایران بازگو.
رضایی حسن بهار(۱۳۸۹). عراق جدید: شیعیان و انتخابات دوم پارلمانی. پژوهش‌های منطقه‌ای، 1(3).
الزبیدی، کاظم، نعم، حسین لطیف، العبادی، محمد عاطف، و لاضی السعدون، عاطف(۱۳۹۰). عراق در جستجوی آینده (ترجمه علی شمس). تهران: موسسه مطالعات اندیشه‌سازان نور.
زیباکلام، صادق و عبدالله‌پور، محمدرضا(۱۳۸۸). بررسی نقش همگرایی کردها و شیعیان عراق در موفقیت سیاستگذاری‌های امنیتی ایران در قبال عراق. سیاست، ۳۹(4).
سجادپور، کاظم(۱۳۹۲). نقش سازوکارهای حقوقی در حل و فصل منازعات ژئوپلتیکی: مطالعه موردی عهدنامه مرزی و حسن همجواری ۱۹۷۵ الجزایر. ژئوپلتیک، ۵(2).
گلی زواره، غلامرضا(۱۳۹۳). سیاست حزب بعث ستیز همه‌جانبه بر ضد ارزش‌های دینی. مرکز تحقیقات اسلامی، مکتب اسلام، ۴۵(7).
مجموعه مقالات عراق نوین و تحولات خاورمیانه(۱۳۸۷). تهران: موسسه مطالعات اندیشه‌سازان نور.
هیرُو(۱۳۸۳). کردستان عراق: از منطقه امن تا حکومت خودمختار. تهران: مرکز تحقیقات اسلامی.
هینبوش، ریموند(۱۳۸۲). سیاست خارجی کشورهای خاورمیانه (ترجمه علی گل‌محمدی). تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
Aras, Bulent, & Biakarayad, Plot. (2009). Turkey & Middle East. Frontiers of the Neo Geographic Imagination, Australian Journal of International Relations, 67.
Cetinsaya, Gokhan. (2007). Iranian-Turkish Relations. Turkish Review of Middle East Studies, 26.
Keskin, Aref. (2008). Iran-Turkey Relations. Strategic Analysis, 9.
scientific journal Political Sociology of the Islamic Revolution
Volume 5, Issue 4 - Serial Number 20
Winter 2025
Pages 393-409

Home

Guide for Authors

Submit Manuscript

Reviewers

Contact Us