کلیدواژه‌ها = جامعه‌شناسی سیاسی
تعداد مقالات: 3
تبیین کارکرد فناوری کوانتوم در جامعه‌شناسی سیاسی انقلاب اسلامی و جامعه‌شناسی حقوق بین‌الملل

تبیین کارکرد فناوری کوانتوم در جامعه‌شناسی سیاسی انقلاب اسلامی و جامعه‌شناسی حقوق بین‌الملل

دوره 7، شماره 2، بهار 1405، صفحه 105-134

علیرضا رضایی، محمدرضا قنبری سلحشور، مهدی اسکندری خوشگو

چکیده فناوری کوانتوم به دلیل ویژگی‌های خاص خود، از قبیل غیرقطعی بودن و هم‌زمانی، توانایی تغییر الگوهای موجود در تحلیل‌های سیاسی و اجتماعی را دارد. در حالی‌که جامعه‌شناسی سیاسی به بررسی رفتارهای اجتماعی و نقش آنها در تحلیل نظام‌های سیاسی می‌پردازد، بینش جدیدی که فناوری کوانتوم به این حوزه وارد می‌کند، قادر است به فهم عمیق‌تری از ساختارهای پیچیده اجتماعی و سیاسی یاری رساند. هدف این پژوهش بررسی کارکرد فناوری کوانتوم در جامعه‌شناسی سیاسی انقلاب اسلامی ایران و جامعه‌شناسی حقوق بین‌الملل است. پرسش اصلی پژوهش حاضر که به شیوه توصیفی تحلیلی نگاشته شده، این است که چگونه فناوری کوانتوم قادر است در تبیین و تحلیل جامعه‌شناسی سیاسی انقلاب اسلامی ایران و جامعه شناسی حقوق بین الملل مؤثر واقع شود؟ یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که فناوری کوانتوم، به ویژه در زمینه‌های جدیدی همچون پردازش اطلاعات و تحلیل داده‌ها، می‌تواند ظرفیت‌های بالقوه‌ای را برای تحلیل رفتارهای اجتماعی و سیاسی فراهم آورد. بهره‌برداری از فناوری کوانتوم قادر است به تبیین بهتر و عمیق‌تر مسائل جامعه‌شناسی سیاسی انقلاب اسلامی یاری رساند. فناوری کوانتوم با فراهم آوردن ابزارهای جدید تحلیل، درک عمیق‌تری از تحولات اجتماعی و چالش‌های سیاسی را ممکن می‌سازد. جامعه‌شناسی حقوق بین‌الملل در عصر کوانتوم، با گذار از یک نظم «خطی و مکانیکی» به یک نظم «شبکه‌ای و احتمالاتی» روبرو است. در این نظم جدید، مرزها، حاکمیت‌ها، و حتی خودِ مفهوم «دولت»، همگی تحت تأثیر درهم‌تنیدگی و عدم قطعیت قرار می‌گیرند. چالش اصلی برای آینده، تدوین نوعی «حقوق بین‌الملل کوانتومی» است که بتواند میان نیاز به «قطعیت و نظم» و ماهیت «احتمالاتی و پیچیده» فناوری کوانتوم (که واقعیت جدید جهان است) تعادل برقرار کند.

بررسی جامعه‌شناسی سیاسی تنوع فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر قانون اساسی

بررسی جامعه‌شناسی سیاسی تنوع فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر قانون اساسی

دوره 4، شماره 4، زمستان 1402، صفحه 57-78

احسان پورمحمود، محمد جواد جعفری، مهدی حاتمی

چکیده یکی از مقولات مهم در ایران تنوع فرهنگی است. هدف مقاله حاضر بررسی این سوال است که تنوع فرهنگی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران چه جایگاهی داشته و راهکارهای تنوع فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران از منظر جامعه‌شناسی سیاسی چگونه است؟ مقاله حاضر توصیفی تحلیلی است و از فیش‌برداری در گردآوری مطالب و داده‌ها استفاده‌شده است. یافته‌ها بر این امر دلالت دارد که تنوع فرهنگی در بسترهای مناسب سیاسی و اجتماعی شکل می‌گیرد. در قانون اساسی ایران، تنوع فرهنگی به رسمیت شناخته شده است. اصول متعددی از قوانین اساسی به مسئله فرهنگ و حقوق فرهنگی مانند حق بر آموزش ‌و پرورش رایگان، حق آزادی ارتباطات و اطلاعات و حق تساوی در برخورداری از همه حقوق فرهنگی پرداخته است. تنوع فرهنگی در قانون اساسی ایران سه عنصر فرهنگی یعنی، زبان، مذهب و شیوه زندگی را در برگرفته است. به نظر می‌رسد یکی از چالش‌ها و مشکلات پیش روی تنوع فرهنگی عدم به رسمیت شناختن حقوق فرهنگی به شکل مستقل و عدم تخصیص بودجه فرهنگی مشخص سالانه از طرف دولت می‌باشد. فرصت شمردن تنوع فرهنگی، نگرش به تنوع فرهنگی به عنوان زیربنای امنیت، اتخاذ سیاست‌های چند فرهنگی به‌طور عام و سیاست‌های تربیتی چند فرهنگی به‌طور خاص، توجه به واقعیت‌های اجتماعی و حساسیت‌های بین فرهنگی، ارتباط بین فرهنگی، آموزش بین فرهنگی و گفتگوی بین فرهنگی از مهمترین راهکاری تقویت تنوع فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران از منظر جامعه‌شناسی سیاسی است.

جامعه‌شناسی سیاسی؛ عوامل فردی، روان‌شناختی شکل‌گیری نگرش سیاسی در انقلاب اسلامی

جامعه‌شناسی سیاسی؛ عوامل فردی، روان‌شناختی شکل‌گیری نگرش سیاسی در انقلاب اسلامی

دوره 2، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 105-122

وحید ریاضی، کاظم سام دلیری

چکیده جامعه‌شناسی مطالعه رفتار انسان در زمینه اجتماعی است. بنابراین جامعه، واحد اساسی تحلیل است. از طرفی سیاست حل تضادهای انسان‌هاست؛ فرایندی است که جامعه از طریق آن منابع و ارزش‌ها را مقتدرانه توزیع، تصمیمات را اتخاذ یا سیاست‌ها را تعیین می‌کند؛ بنابراین سیاست، اعمال قدرت و نفوذ در جامعه است. این در حالی است که انقلاب اسلامی ایران با پیدایش خود در عصری که حضور اجتماعی دین پایان‌یافته تلقی می‌شد، چالش‌های نظری فراوری آنچه دنیای غرب آن را یوتوپیای بشر می‌پنداشت، ‌ایجاد کرد و در پی آن موجی از نظریه‌پردازی غرب را به خود معطوف ساخت. با این توصیف نقطة تعاملی جامعه‌شناسی و سیاست را می‌توان در نگرش سیاسی مظرح کرد. چراکه نگرش سیاسی مفهومی پُرکاربرد در روان‌شناسی اجتماعی و جامعه‌شناسی سیاسی است؛ با این وجود توجه اندکی به آن در این رشته می‌شود. اما، به جهت اهمیت نگرش سیاسی در افزایش احتمال پیش‌بینی رفتارهای سیاسی می‌باید توجه به آن مطمح نظر قرار گیرد. مقاله حاضر با هدف تبیین جامعه‌شناسی سیاسی؛ عوامل فردی، روان‌شناختی شکل‌گیری نگرش سیاسی به‌عنوان محرک مهم این تحقیق برای تعیین معنا و چگونگی شکل‌گیری نگرش سیاسی در دستور کار قرار گرفت تا ضمن بسط نظری مفهوم نگرش سیاسی عوامل و چگونگی شکل‌گیری آن‌ با بهره‌گیری از رویکرد آمیخته و روش توصیفی- تحلیلی توضیح می‌دهد. نتایج از یافته‌های تحقیق مبین شناخت نگرش سیاسی به شناخت احتمالی کنش‌های سیاسی کمک کرده و قابلیت پیش‌بینی در حوزه سیاست را افزایش می‌دهد.