گونهشناسی ضدآمریکاگرایی در منظومه فکری رهبر معظم انقلاب
دوره 6، شماره 4، زمستان 1404، صفحه 185-211
رضا لایق
چکیده در پژوهش حاضر در پی پاسخ به این سوال هستیم که گونهشناسی آمریکاستیزی در منظومه فکری رهبر معظم انقلاب چگونه بوده است؟ فرضیه پژوهش این است که از زمان شکلگیری جمهوری اسلامی، آمریکاستیزی یکی از گفتمانهای حاکم بر دولت و جامعه ایران بوده و شالوده آمریکاستیزی را بیش از هر چیز پدیده شیعهگری شکل میدهد که برپایه ظلمستیزی، فرهنگ عاشورایی و امید به مهدویت شکل گرفته و نمود آن را میتوان در بیانات آیتالله خامنهای مشاهده نمود. الگوی نظری این پژوهش براساس کوهن و کاتیزنشتاین (2007) است و در این راستا، اطلاعات به روش کیفی و با استفاده از منابع کتابخانهای جمعآوری و به شیوه توصیفی-تحلیلی، بررسی و تحلیل شده است. یافتهها حاکی از آن است که حمایت از اسلام سیاسی در ایران یک رابطه قویتر از ضدآمریکایی بودن از خود دینداری مسلمان دارد. این ارتباط بین حمایت از اسلام سیاسی و احساسات ضدآمریکایی با استدلال کوهن و کاتزنشتاین که اسلامگرایی را به یک دیدگاه منفی کلی از ایالات متحده یا آنچه که آنها ضدآمریکایی رادیکال میخوانند، پیوند دارد. از بعد انقلاب اسلامی، آمریکاستیزی تدریجا به بخشی از هویت جمهوری اسلامی تبدیل شده است. نمود این مسئله را میتوان در بیانات آیتالله خامنهای مشاهده نمود که مبارزه با استکبارستیزی و آمریکا را در راس سیاست خارجی قرار داده است، چرا که شالوده آمریکاستیزی انقلاب اسلامی بیش از هر چیز به پدیده شیعهگری بازمی-گردد که برپایه ظلمستیزی و امید به مهدویت شکل گرفته است که کمترین پیام آن را میتوان در تلاش برای یافتن وضع مطلوب مشخص کرد.

